والتر روتمن

والتر روتمن،1887-1941

والتر روتمن*
1887-1941

محسن قادری

والتر روتمن،فیلم ساز آوانگارد،مستندساز،وپیشگام پویانمایی درسینمای آلمان بود.اگرچه کارهنری اش را با نقاشی آغاز کرده بود،به زودی به کار فیلم سازی رو آورد و در سال 1918 اعلام کرد که «نقاشی کردن دیگر معنایی ندارد.نقاشی باید به جنبش درآید.»نتایجِ به جنبش درآوردن تابلوهای نقاشی اش فیلم هایِ پویانماییِ تجربیِ «آثاریک تا چهار» [1] (1921-1925) وسکانس شاهینِ پویانمایی شده درفیلم «مرگ زیگفرید»[2] (1924) ساخته فریتز لانگ است که نیمه نخست فیلم حماسی «نیبلونگن»[3] (1924) را تشکیل می دهد.

به یادماندنی ترین فیلم روتمن،مستند «برلین،سمفونی شهر بزرگ»[4] (1927) است که دراصل می بایست تولید مشترک او و کارل مایر،فیلم نامه نویس،می بود اما مایر کار را رها کرد زیرا احساس می کرد که این فیلم به جای نشان دادن تضادهای اجتماعی،بیش بر زیبایی ها تاکید دارد.برلین،سمفونی شهر بزرگ،مونتاژی از ریتم های یک کلان شهر است که از فنون مونتاژی کارگردانان روس چون زیگا ورتوف وسرگئی آیزنشتاین تاثیر پذیرفته است.روتمن زندگی برلین را از برخاستن تا خفتن شهر دنبال می کند.با وجود دینی که این فیلم به فیلم سازان روسی وفنون فیلم سازی آنها دارد،منتقدان اشاره دارند که زندگی برلین آن چنان که دراین فیلم به نمایش درآمده ازآرمان گرایی اجتماعی کارهای آنها برخوردار نیست.با این همه،این فیلم یکی از آثار برجسته سینمای خاموش آلمان است.واقع گرایی فیلم روتمن که به فیلم های خبری همانند است،تضاد با اکسپرسیونیسم سینمای آلمان وبرداشت سینمایی از جنبش ادبی«عینیت نوین»[5] آلمان را بازتاب می دهد.روتمن با زدودن کامل میان نویس ها،داستان یک روز از زندگی برلین را در پنج پرده به نمایش می گذارد وپاره های فیلم خود را به کمک جنبش های آهنگین مردم، خودروها،ترن ها،هواپیماها،ومسابقات تفریحی به هم پیوند می دهد.ازفیلم روتمن درهمان دوره تقلید گسترده شد واین فیلم الهام بخش مستندهای شهرپرداز بسیاری شد که برموسیقی سمفونیک استوار بودند.تاثیر این فیلم را همچنین می توان درفیلم های نامستند نیزبازیافت.سکانس مونتاژی بنادر اروپای شمالی در فیلم «زیر پل ها»[6] (1945) ساخته هلموت کوتنر یادآور مونتاژی مشابه است که از فیلم روتمن نشان دارد.

کارفیلم سازی روتمن دردوره نازی ها نیزادامه یافت.او بخشی ازفیلم نامه «پیروزی اراده»[7] (1935)،شاهکار تبلیغی لنی ریفنشتال را نوشت.گفته می شود که روتمن نوشتن وکارگردانی عنوان بندی آغازین این فیلم را به انجام رسانده که هیتلررا همچون نجات دهنده به نمایش درمی آورد.اوهمچنین شماری مستند کوتاه برای رژیم نازی ساخته که به شکل گیری برنامه فیلم های خبری سینمای نازی،فیلم های کوتاه فرهنگی وفیلم های بلند یاری رساندند.

برگرفته از:
فرهنگ تاریخی سینمای آلمان،رابرت سی.رایمر،کارول جی رایمر،انتشارات اسکیرکرا،2008.

Historical Dictionary of German Cinema
Robert C. Reimer and Carol J. Reimer 2008

*Walter Ruttmann

1.Opus I-IV
2.Siegfried Tod/Siegfried's Death,1924
3.Die Nibelungen/The Nibelungen,1924
4.Berlin -Sinfonie der Grosstadt/Berlin:Symphony of a Great City,1927
5.Neue Sachlichkeit/New objectivity
6.Helmut Kautner's Unter des Brucken/Under the Bridges,1945
7.Triumph des Willen/Triumph of the Will, 1935